Oświetlenie awaryjne – wszystkie oprawy awaryjne w jednym miejscu

Oświetlenie awaryjne stanowi jedną z kluczowych instalacji oświetleniowych w budynkach użyteczności publicznej, wielorodzinnych obiektach mieszkalnych czy w biurowcach oraz lokalach usługowych czy wszędzie tam, gdzie zanik napięcia w sieci elektrycznej niskiego napięcia w budynku może prowadzić do zagrożenia zdrowia lub życia ludzi.

Gdzie należy stosować oświetlenie awaryjne?

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Dz. U. 75 poz. 690 z późniejszymi zmianami, Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. Dz.U. Nr 56 poz. 461, a także z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 10 grudnia 2010 r. Dz.U. Nr 239 poz. 1597 oraz normami PN-EN 1838:2025-05 i PN-EN 50172:2025-04, oświetlenie awaryjne należy stosować wszędzie tam, gdzie w razie zaniku zasilania konieczne jest zapewnienie bezpiecznej ewakuacji, kontynuacji działań lub ochrony życia i mienia.

Oświetlenie awaryjne jest wymagane m.in. w:

• budynkach użyteczności publicznej oraz zamieszkania zbiorowego: w szpitalach, obiektach opieki zdrowotnej, hotelach, internatach, domach studenckich, domach opieki, budynkach wysokich i wysokościowych,
• pomieszczeniach i przestrzeniach gromadzących ludzi: salach widowiskowych, salach sportowych, kinach, teatrach, filharmoniach, audytoriach, lokalach rozrywkowych i pomieszczeniach przeznaczonych dla ponad 200 osób,
• garażach i parkingach podziemnych oświetlanych jedynie światłem sztucznym,
• pomieszczeniach o powierzchni powyżej 1000m²,
• na drogach ewakuacyjnych,
• w strefach wysokiego ryzyka,
• w pomieszczeniach technicznych i dyspozytorniach.

Stosowanie oświetlenia awaryjnego realizowane jest wyłącznie w trakcie zaniku zasilania opraw oświetlenia podstawowego. Wobec tego zasilanie opraw oświetlenia awaryjnego musi być dostarczane z niezależnego źródła zasilania.

Oświetlenie awaryjne kategoryzuje się na oświetlenie zapasowe i oświetlenie ewakuacyjne

Oświetlenie awaryjne ewakuacyjne ma na celu zapewnienia osobom przebywającym w obiekcie możliwość bezpiecznego wyjścia z obiektu w trakcie zaniku zasilania oświetlenia podstawowego. Z kolei celem oświetlenia zapasowego jest podtrzymanie standardowych czynności realizowanych w obiekcie w sytuacji zaniku zasilania oświetlenia podstawowego.

Co więcej, oświetlenie awaryjne ewakuacyjne dzieli się na oświetlenie drogi ewakuacyjnej, oświetlenie strefy otwartej oraz na oświetlenie strefy wysokiego ryzyka. Zarówno oprawy, jak i lampy oświetlenia awaryjnego muszą spełniać wymogi precyzowane w normach PN-EN 50 172 oraz PN-EN 1838.

Oprawy awaryjne rozmieszcza się w sposób, który zapewni właściwe doświetlenie ciągów komunikacyjnych oraz stref otwartych za pomocą lamp oświetlenia awaryjnego. Oprawy awaryjne muszą być umieszczone:

• co najmniej 2 m nad podłogą,
• przy każdym wyjściu ewakuacyjnym,
• nad schodami w taki sposób, aby oświetlać każdy stopień,
• w pobliżu urządzeń przeciwpożarowych,
• przy każdej zmianie kierunku i przy każdym skrzyżowaniu korytarzy,
• przy każdej zmianie poziomu,
• w pobliżu punktów pierwszej pomocy,
• w pobliżu wyjścia końcowego.

Podsumowanie informacji o oświetleniu awaryjnym

• Stosuj wyłącznie certyfikowane oprawy awaryjne i lampy awaryjne spełniające rygorystyczne normy PN-EN 1838 oraz PN-EN 50172.
• Instaluj wymagane prawem oświetlenie awaryjne w budynkach użyteczności publicznej, kinach i obiektach o powierzchni powyżej 1000 m2.
• Wykorzystaj profesjonalne oświetlenia awaryjne do precyzyjnego wyznaczania dróg ewakuacyjnych oraz stref wysokiego ryzyka.
• Wybierz nowoczesne oświetlenie awaryjne akumulatorowe oparte na wydajnych ogniwach LiFePO4 i systemach monitoringu dla łatwiejszej eksploatacji.
• Rozważ dodatkowe awaryjne oświetlenie w domu i garażu, aby zwiększyć bezpieczeństwo domowników podczas nagłego zaniku napięcia.
• Dopasuj parametry techniczne urządzeń tak, aby awaryjne oświetlenie zapewniało wymaganą luminancję na poziomie posadzki (min. 1 lx na drodze ewakuacyjnej).

FAQ – Najczęściej zadawane pytania

Jakie parametry muszą spełniać oprawy awaryjne w strefach wysokiego ryzyka?

W strefach wysokiego ryzyka oprawy awaryjne muszą spełniać bardziej rygorystyczne wymagania niż standardowe oświetlenie ewakuacyjne. Minimalne natężenie na poziomie co najmniej 10% wartości eksploatacyjnej oświetlenia podstawowego, jednak nie mniej niż 15 lx. Czas przełączenia w tryb pracy awaryjnej musi być krótszy niż 0,5 sekundy, aby zminimalizować ryzyko wypadku operatora maszyny lub procesu technologicznego.

Czy oświetlenie awaryjne akumulatorowe wymaga specjalnej konserwacji?

Tak. Wszystkie oprawy awaryjne z wbudowanym akumulatorem wymagają regularnej i obowiązkowej konserwacji. Należy wykonywać comiesięczne testy funkcjonalności oraz coroczne testy pełnego czasu świecenia, aby potwierdzić poprawność działania układu oraz rzeczywistą pojemność baterii. Rekomendujemy stosowanie opraw z funkcją autotestu lub w systemach z monitoringiem, co automatyzuje proces kontroli i znacząco ułatwia przygotowywanie raportów do Dziennika Eksploatacji. W rozwiązaniach monitorowanych (np. z centralą) raporty generowane są automatycznie – zgodnie z wymaganiami aktualnych norm.

Kiedy warto stosować awaryjne oświetlenie w domu jednorodzinnym?

Choć przepisy nie nakładają obowiązku stosowania takich systemów w budownictwie jednorodzinnym, awaryjne oświetlenie w domu znacznie podnosi bezpieczeństwo domowników. Warto zainstalować lampy awaryjne w kotłowniach, garażach, przy rozdzielniach elektrycznych oraz na klatkach schodowych, aby zapewnić bezpieczne przemieszczanie się podczas blackoutu.

Jak dobrać stopień ochrony IP dla opraw awaryjnych?

Dobór zależy od warunków środowiskowych. W biurach wystarczą oprawy awaryjne o szczelności IP20/IP40. W obiektach przemysłowych, garażach podziemnych czy na zewnątrz budynków należy stosować urządzenia o stopniu ochrony min. IP54 lub IP65. Chroni to elektronikę przed wilgocią i pyłem, gwarantując niezawodne zadziałanie systemu w momencie zaniku napięcia.

Jaka jest żywotność źródeł światła w lampach awaryjnych LED?

Profesjonalne lampy awaryjne marki HYBRYD wykorzystują wysokowydajne diody LED, których trwałość szacowana jest na ponad 50 000 godzin pracy. Dzięki temu koszty eksploatacyjne związane z wymianą źródeł światła są zredukowane do minimum, w przeciwieństwie do starszych technologii świetlówkowych.

Oprawy awaryjne LED

Oświetlenie ewakuacyjne